تيغه بيني كه به آن «سپتوم» بيني هم گفته مي‌شود، صفحه عمودي نازكي است كه فضاي داخلي بيني را به دو حفره مجزاي راست و چپ تقسيم مي‌كند.

اين تيغه، پشتيبان و حمايت‌‌كننده قسمت‌هاي خارجي بيني بوده و وزن بيني را تحمل مي‌كند و مي‌توان آن‌را به عمود يك خيمه تشبيه كرد.

گاهي وارد شدن ضربه به بيني ممكن است باعث پاره‌شدن مويرگ‌هاي مخاط سپتوم شود، بدون اين كه خود مخاط يعني پوست پوشاننده روي تيغه بيني پاره شود. در اين حالت خوني كه از مويرگ‌ها خارج مي‌شود بين مخاط و غضروف تيغه بيني جمع شده و مدتي بعد لخته مي‌شود. به اين حالت هماتوم سپتوم مي‌گويند.

هماتوم سپتوم بيشتر در كودكان ديده مي‌شود. در بزرگسالان هماتوم سپتوم معمولا با صدمات قابل توجه صورت همراه است، اما در كودكان، وارد آمدن ضربات نسبتا خفيف به بيني نيز ممكن است باعث ايجاد هماتوم سپتوم شود به ‌طوري كه در كودكان مشاهده هماتوم سپتوم بعد از زمين خوردن، برخوردن به اشياي اطراف و دعواهاي ساده كودكانه امر نادري نيست.

انسداد بيني از علائم زودرس و اوليه هماتوم سپتوم است. هماتوم باعث برجسته شدن مخاط سپتوم به طرف داخل بيني مي‌شود و اين امر بيني را مسدود مي‌كند. هماتوم و انسداد بيني ممكن است يك طرفه يا دوطرفه باشد.

وجود لخته بين مخاط و تيغه بيني، يك سد يا حائل ايجاد مي‌كند. با پيدايش اين لخته، غضروف سپتوم نمي‌تواند مواد غذايي لازم را از مخاط پوشاننده‌‌اش دريافت كند و در نتيجه سلول‌هاي غضروف به تدريج از بين مي‌روند. با گذشت چندين روز به تدريج قسمتي از سپتوم كه خون‌رساني خود را از دست داده از بين مي‌رود و تيغه بيني سوراخ مي‌شود. از آنجايي كه سپتوم پشتيبان قسمت‌هاي خارجي بيني است و وزن بيني را تحمل مي‌كند، اگر ميزان غضروفي كه آسيب‌ديده زياد باشد تيغه بيني قادر نخواهد بود وزن بيني را تحمل كند و در نتيجه پشت بيني در ناحيه مربوطه فرورفتگي پيدا مي‌كند كه به آن دماغ زين‌اسبي گفته مي‌شود.

معمولا تشخيص هماتوم سپتوم با معاينه باليني براحتي امكان‌پذير است. انسداد بيني اصلي‌ترين علامت است، اما غالبا علائم وارد شدن ضربه به بيني مثل كبودي و تورم بيني نيز وجود دارند. ممكن است لمس بيني دردناك باشد. در معاينه داخل بيني در داخل يك يا هر دو حفره بيني يك برجستگي ديده مي‌شود كه مسير بيني را مسدود كرده است. اگر با گوش‌پاك‌كن اين برجستگي را لمس كنيم، مي‌بينيم كه نرم است و فرو مي‌رود. چنانچه هماتوم به آبسه تبديل شده باشد لمس بيني دردناك خواهد بود.

درمان هماتوم سپتوم جزو موارد اورژانس رشته گوش و حلق و بيني است. براي پيشگيري از آسيب دائمي غضروف تيغه بيني، هماتوم بايد در نخستين فرصت تخليه شود. به اين ‌منظور كافي است از داخل بيني برشي روي برجستگي وارد كرده و لخته خوني را كه زير آن قرار دارد خارج كنيم. بعد از خارج كردن لخته لازم است داخل بيني تامپون گذاشته شود. تامپون مثل يك پانسمان فشاري عمل كرده و از تجمع مجدد خون زير مخاط جلوگيري مي‌كند. پس از گذشت 48 ساعت مي‌توان تامپون بيني را خارج كرد.

تخليه هماتوم سپتوم با بي‌حسي موضعي و درمطب قابل انجام است.