آزمايشهاي راديولوژيك



در حالت طبیعی در بدن غیر قابل ردیابی میباشد ولی در مواردی اندازه گیری D-Dimer افزایش در مقدار این محصول را نشان داده و از نظر بالینی مهم محسوب میشود. از این رو تست اندازه گیری D-Dimer به عنوان یکی از تستهای مهم آزمایشگاهی در آمده است.
و ...

نام های دیگر این آزمایش Glycated Hb یا Glycosylated HB است و برای بررسی و ارزیابی بیماری دیابت است. این ازمایش در واقع غلظت قند خون را در دوره زمانی 2 تا 3 ماه گذشته مشخص میکند. بطور ساده با افزایش غلظت قند خون؛ قند به هموگلوبین خون (که پروتئین حمل کننده اکسیژن در داخل گلبول های قرمز است) متصل می شود هموگلوبین انواع مختلفی دارد که در حال طبیعی 95 تا 97 درصد آن را نوعی به نام A1 تشکیل می دهد وقتی قند به این نوع هموگلوبین متصل شد به آن هموگلوبین گلیکوزیله یا Hb A1c می گویند. پس هرچه قند بیشتر باشد بیشتر به هموگلوبین متصل شده و غلظت Hb A1c بیشتر مشود. این اتصال تا پایان عمر گلبول قرمز که حدود 120 روز یا سه ماه است پایدار می ماند.
و ...

به طور كلي متخصصان سلامت، به افراد بالاي 45 سال توصيه ميكنند به صورت دورهاي چكآپها (آزمايشات) پزشكي خود را انجام دهند. تستهاي آزمايشگاهي شامل روشهاي كلينيكي براي آزمايش نمونههاي خون، ادرار و ساير قسمتهاي بدن هستند. اين آزمايشات علاوه بر اين كه براي تجزيه و تحليل نتايج، از لحاظ تغييرات احتمالي در رنجهاي طبيعي مورد استفاده قرار ميگيرند، براي ارزيابي پاسخ به درمان يا كنترل روند بيماريها نيز كاربرد دارند.
و ...


و ...
غدد هيپوتالاموس و هيپوفيز در مغز، با كنترل عملكرد تخمدان، سطح هورمونهاي جنسي زنان را تنظيم مينمايند.
- با توجه به شيوع بالاي نازايي در زوجهاي سراسر جهان، يكي از آزمايشهاي اوليه در بررسي نازايي، سنجش هورمونهاي جنسي زنانه است.
- مقادير غيرطبيعي هورمونهاي جنسي بطور شايع ديده مي شود و لزوماً به معني نازا بودن نميباشد.
- در طي هر دوره قاعدگي، سطح هورمونهاي جنسي زنانه بشدت تغيير پيدا ميكند بهمين دليل، هنگام بررسي پاسخ آزمايش، دانستن زمان چرخه قاعدگي اهميت بسياري دارد.
- هنگام نزديك شدن به سن يائسگي، مقادير برخي از اين هورمونها (FSH LH,) بالا ميرود. از اين آزمايشها مي توان جهت تاييد تشخيص فرارسيدن سن يائسگي استفاده كرد.
- توجه داشته باشيد كه مقادير طبيعي ذكر شده در ذيل، تقريبي هستند و در آزمايشگاههاي مختلف، متفاوت ميباشند.
|
آزمون |
مقادير طبيعي |
توضيح | |||||
|
|
افزايش شديد آن در ميانه چرخه قاعدگي، منجر به تحريك تخمكگذاري ميشود. پس از آن بمدت يك هفته بالا ميماند تا باعث ترشح پروژسترون از جسم زرد گردد. | |||||
|
|
FSH باعث رسيدگي تخمكها و ترشح استراديول در نيمه اول چرخه قاعدگي ميشود. | |||||
|
|
همزمان با تحريك تخمدان و بلوغ تخمكها، ميزان آن بالاتر ميرود. در بررسي تخمدانها، جفت و غدد فوق كليه داراي كاربرد است. | |||||
|
|
پس از تخمكگذاري، پروژسترون داخل رحم را جهت بارداري آماده ميكند. در اوايل بارداري، سطح پروژسترون، همچنان بالا ميرود. | |||||
|
|
از غده هيپوفيز ترشح ميشود و مسئول نمو پستانها و ترشح شير است. در بيماريهايي مثل آدنوم هيپوفيز، استرس و كمكاري تيروئيد ميزان آن بالا ميرود. |

ماموگرافی یکی از شاخههای رادیولوژی و تصویربرداری از طریق اشعه x است که پستان را بررسی میکند. یکی از آزمونهای تشخیصی برای بررسی پستان است که توسط دستگاه مخصوصی بوسیله اشعه x صورت میگیرد که اشعههایی با کیلوولتاژ پایین، با دامنه حدود 32-28 کیلوولت را تولید میکند، این امواج به بهترین وجه بافت نرم پستان را نشان میدهند.
و ...

تکنیک خارق العاده ای تحت عنوان لاپاروسکوپی رفتن به زیر تیغ جراحی را بسیار ساده تر از قبل کرده است. لاپاروسکوپی جراحان را قادر می سازد که با استفاده از یک ابزار کوچک فیبر نوری، داخل بدن بیمار را بررسی کنند، این وسیله سپس تصاویر را به صفحه مانیتور اتاق جراحی منتقل می کند.
یکی از برتری های عمده این روش این است که پزشکان را از بریدن بدن بیمار بی نیاز می سازد. در لاپاروسکوپی که تحت عنوان جراحی "سوراخ کلیدی" نیز شناخته می شود تنها به 2 تا 4 برش کوچک 8 تا 10 میلیمتری نیاز است. پزشکان سپس لاپاروسکوپ و سایر ابزار جراحی را وارد بدن بیمار می کنند و هم زمان که مراحل کار را بر روی مانیتور مشاهده می کنند، می توانند جراحی های ظریف متعددی انجام دهند و یا موضوع را بررسی کنند.
لاپاروسکوپی یک ابزار تشخیصی مطمئن است که به پزشکان اجازه می دهد وجود هرگونه کیست، تومور، یا جراحتی را بررسی کنند. دامنه توانایی لاپاروسکوپی در جراحی شامل همه چیز از ترمیم زانو گرفته تا رفع تنگی مجرای ادرار و برداشتن آپاندیس می شود. این روش همچنین برای کسانی که تمایل به اهدای عضو دارند بی نظیر است. جاش سینگر یک تحلیلگر سیستم در واشنگتن دی سی که در سپتامبر 2000 یک کلیه اش را به پدرش اهدا کرد می گوید: "جراحی من توسط لاپاروسکوپی انجام شد و می توانم به جرأت بگویم که بسیار آسان تر از روش قدیمی بود. من در عرض چند هفته به سرعت بهبود یافتم. اگر این جراحی به روش قدیمی انجام می شد، من مجبور بودم ماهها در بستر بمانم."
تجربه سینگر تنها مورد نیست. بسیاری از مردم به عنوان بیمار سرپایی تحت جراحی لاپاروسکوپی قرار می گیرند و در عرض 24 ساعت به خانه برمی گردند.
مهم ترین عارضه صدمه به روده کوچک بوده و در بیماران دچار نارسائی قلبی و یا تنفسی، فتق های شکمی، و سرطان های بزرگ شکمی یا حاملگی های پیشرفته و در کسانی که احتمال سرطان منتشر شکمی وجود دارد ممنوع است سابقه جراحی شکمی، ممنوعیت مطلق برای آن نبوده و عمل را می توان در بیماران با اسکار جراحی شکمی بدون خطر انجام داد.... لاپاروسکوپی امکان معاینه این بیماران را با خطر کمتر آسیب به احشاء فراهم کند. میدان دید عمل های لاپاروسکوپی بتدریج بزرگتر شده و شامل بسیاری از جراحی های لگنی که قبلا نیاز به جراحی باز داشت... می شود. لازمه انجام این عمل، دانش و تجربه بسیار می باشد.
- احتمالاً پزشك از شما خواهد خواست كه تا ۱۲ ساعت پيش از انجام آزمايش، از خوردن و آشاميدن پرهيز كنيد تا معده، خالي و قابل مشاهده باشد.
- جهت تسهيل انجام آزمايش و راحتي شما، احتمالاً پزشك از يك آرامبخش ملايم استفاده خواهد كرد.
- يك ماده بيحس كننده موضعي، به داخل دهان و حلقتان اسپري خواهد شد. اين كار ممكن است باعث ايجاد سرفه يا به ظاهر احساس خفگي شود ولي هيچگونه خطري برايتان ايجاد نخواهد كرد.
- بطور عادي، وجود لوله اندوسكوپ در داخل لوله گوارش، بدون درد است ولي ممكن است حركت آن در مري و معده باعث احساس ناراحتي، سرفه يا تهوع شود. گرچه اين احساس ناخوشايند است ولي هيچگونه خطري برايتان ايجاد نخواهد كرد.
- در صورتي كه جهت انجام آزمون، از داروهاي آرامبخش استفاده شده باشد، لازم است اندكي پس از آزمون، استراحت نماييد و سپس با كمك همراهان به منزل بازگرديد.
برخلاف اكثر آزمايشهاي خوني، كه نمونه خون از سياهرگها گرفته ميشود، نمونه اين آزمايش از خون سرخرگي بدست ميآيد. در اين آزمايش، اكسيژني كه در خون، از ريهها به بافتهاي بدن حمل ميگردد، همچنين دياكسيد كربني كه از سلولهاي بدن توليد شده و توسط خون به ريهها، كليهها و كبد منتقل ميگردد، اندازهگيري ميشود. همچنين، عوامل ديگري نظير ميزان اسيديته خون نيز محاسبه ميشود. بهمين دليل از اين آزمايش، معمولاً جهت سنجش كفايت اكسيژنرساني و عملكرد مطلوب ريهها و كليهها و سيستم متابوليسم بدن در بيماران بستري در بيمارستان استفاده ميشود. انجام اين آزمايش، ساده است، نتيجه آن، فوراً حاضر ميگردد و كاربرد زيادي نيز در موارد اورژانس دارد.

|
آزمون |
مقادير طبيعي |
توضيح | |||||
|
|
نشاندهنده ميزان اسيديته خون. مقادير آن تحت تأثير كاركرد صحيح كليه، ريه و متابوليسم بدن است. | |||||
|
|
نشاندهنده فشار گاز دياكسيد كربن و اكسيژن مقادير آنها تحت تأثير عملكرد ريههاست. | |||||
|
|
نشاندهنده فشار گاز دياكسيد كربن و اكسيژن مقادير آنها تحت تأثير عملكرد ريههاست. | |||||
|
|
بسته به عملكرد ريه، كليه، اسيديته و متابوليسم بدن، تغيير ميكند. | |||||
|
|
نشاندهنده كفايت اكسيژنرساني خون به بدن |

كولونوسكوپی به پزشك اجازه می دهد كه توسط يك لوله نازك قابل انعطاف به نام كولونوسكوپ جدار داخلی كولون (Colon) و ركتوم (Rectum) را مورد بررسی قرار دهد. كولونوسكوپ اين امكان را فراهم می كند كه پزشك پوليپها، تومورها و نقاط دچار التهاب يا خونريزی روده را تشخيص دهد. در حين كولونوسكوپی می توان نمونههای بافتی جهت پاتولوژی و برخی از پوليپها را برداشت.
و ...

در سال 1895م، ویلیام رونتگن (1923 ـ 1845)، دانشمند آلمانی، موفق به کشف نوعی اشعه الکترومغناطیسی شد که از بافتهای بدن عبور می کرد اما قادر به عبور از استخوانها نبود وی این اشعه را اشعه ایکس نامید، چرا که بسیار مرموز بودند. این کشف، اهمیت فراوانی در علم پزشکی داشت. با استفاده از عکسهای اشعه ایکس، پزشکان می توانند درون بدن را ببینند و بیماریها و خونریزی های درونی را تشخیص دهند (ناهنجاریها و بیماریهای درون بدن را تشخیص دهند).
اشعه X، نوعي پرتو الكترومغناطيس است كه قابليت عبور از بافتهاي مختلف بدن را – به ميزانهاي متفاوت – دارد. بعنوان مثال، از بافت ريه به آساني و از بافت استخوان به دشواري عبور ميكند. با وارد شدن اشعه X از يك طرف و ثبت اشعه عبور كرده از طرف ديگر بدن يا اعضاي بدن، ميتوان تصويري از محتواي اعضا بدست آورد. همچنين در انواعي از عكسبرداري با اشعه X، همانند آنژيوگرافي و عكسهاي سريال لوله گوارش، با كمك عكسهاي متوالي و متعدد، اطلاعاتي از ساختار و عملكرد برخي آنها بدست ميآيد و با كمك تزريق مواد حاجب، بررسي اين اعضا با سهولت و دقت بيشتري ميسر ميگردد. استفاده از اشعه X در تصويربرداري، با افزايش آسيبپذيري سلولها و احتمال بروز بدخيمي همراه است. به همين دليل، در تهيه تصاوير راديوگرافي، همواره از حداقل ميزان اشعه لازم استفاده ميشود. با رعايت حداقل اشعه تابيده شده و كاهش تعداد دفعات انجام راديوگرافي و محدود كردن آن به موارد ضروري، اين عمل با خطر خاصي همراه نخواهد بود. با اين حال، در كودكان و نوجوانان، همچنين در خانمهاي باردار، در صورت نياز به انجام راديوگرافي، رعايت برخي نكات ايمني نظير استفاده از پوشش مخصوص محافظ، الزامي است.
پرتو ایکس برای انسان بسیار خطرناک است و میتواند آسیبهای زیستی قابل توجهی را پدید آورد. این آسیبها در انسان شامل سوختگی، بیماری ناشی از دریافت تابش بیش از حد و اثرات ژنتیکی میباشند.
شمارش كامل سلولهاي خون، آزمايشي كلي و ساده است كه از بسياري حالات سلامت و بيماريها تأثير ميپذيرد و به همين دليل، نمايانگر نسبتاً خوبي از وضع كلي سلامت بدن است. در اين آزمايش تعداد سلولهاي مختلف خوني شمارش ميشوند:
سلولهاي قرمز خون، كه كمبود آنها نشانه كمخوني (شايعترين بيماري خون) ميباشد.
سلولهاي سفيد خون، كه قسمتي از دستگاه ايمني و دفاعي بدن هستند.
پلاكتها، كه جزئي از سيستم انعقاد خون را تشكيل ميدهند.

هنگام نياز به انجام اين آزمايش، از شما خواسته ميشود كه از شب قبل، چيزي نخوريد. توجه داشته باشيد كه آشاميدن آب، نه تنها آزمون را مختل نميكند، بلكه تشنگي در هنگام آزمايش، باعث خطا در اندازهگيري مقادير واقعي آزمايش ميگردد.
|
آزمون |
مقادير طبيعي |
توضيح | |||||
|
|
هموگلوبين، مسئول حمل اكسيژن در داخل سلولهاي قرمز خون است. پرخوني، كمبود مزمن اكسيژن، تشنگي، از عوامل افزايش RBC و Hg ميباشند. كاهش اين مقادير، نشانه كمخوني (به هر دليل) ميباشد. | |||||
|
|
||||||
|
|
||||||
|
|
||||||
|
|
||||||
|
|
هماتوكريت، بيانگر حجمي از خون است كه توسط سلولهاي قرمز اشغال شده و به اندازه و تعداد سلولهاي قرمز بستگي دارد. شاخصهاي ديگر، نشانههايي از حجم متوسط سلولهاي قرمز و ميزان هموگلوبين موجود در آنها ميباشد. دانستن آنها در تشخيص نوع كمخوني يا ساير بيماريهاي مرتبط به سلولهاي قرمز، مفيد است. | |||||
|
|
||||||
|
|
||||||
|
|
در عفونت حاد، التهاب، صدمات و سرطانهايي مثل لوسمي بالا ميرود. در برخي بيماريهاي ايمني، پس از برخي بيماريهاي ويروسي و برخي بيماريهاي مادرزادي كاهش مييابد. | |||||
|
|
نوتروفيلها، ائوزينوفيلها، بازوفيلها. لنفوسيتها و مونوسيتها، هركدام درصد خاصي از سلولهاي سفيد را تشكيل ميدهند و در جريان بيماريهاي مختلف التهابي و عفوني، ردههاي مختلفي از آنها تغيير ميكنند. | |||||
|
|
افزايش تعداد آنها با افزايش خطر تشكيل لخته در خون و كاهش تعداد آنها با خطر اختلال در انعقاد خون همراه است. به دلايل متعددي ممكن است تعداد پلاكتها در خون تغيير كند. |
در اين روش تصويربرداري، امواج فراصوت، از طريق وسيلهاي در دست پزشك يا راديولوژيست، به بدن بيمار فرستاده ميشود و بازتاب اين امواج از بدن، بصورت تصاويري مقطعي نمايان ميگردد. با توجه به اينكه امواج فراصوتي براي انسان ضرر ندارد، از اين روش به ويژه در بررسي سلامت جنين در دوران بارداري استفاده ميشود ولي ساير انسانها هم ممكن است به دلايل مختلف نياز به سونوگرافي پيدا كنند. بعنوان مثال در بررسي پستانهاي خانمهاي جوان، بهتر از ماموگرافي عمل ميكند. همچنين در بررسي پروستات، كليهها، كبد و مجاري صفراوي، همچنين دريچههاي قلب، روش مناسبي ميباشد. اكوكارديوگرافي، روشي از سونوگرافي است كه در بررسي قلب، ساختمان و حركات آن و عروق بزرگ آن مورد استفاده قرار ميگيرد. برخلاف عكسبرداري اشعه X، CT و MRI، با كمك اكوكارديوگرافي ميتوان از حركات قلب و عملكرد دريچههاي آن نيز تصاويري بدست آورد.
كلسترول، نوعي چربي است كه در ساختمان كليه سلولهاي بدن بكار رفته است. اين ماده ممكن است در كبد، از چربيهاي اشباع شده ساخته شود يا اينكه از طريق مصرف گوشت، تخممرغ و ساير مواد غذايي حيواني وارد بدن گردد. كلسترول در داخل بدن، به صورتهاي مختلفي منتقل ميشود. موادي بنام ليپوپروتئينها، كلسترول را در داخل خون، حمل ميكنند. دو نوع اصلي ليپوپروتئينها عبارتند از ليپوپروتئين با چگالي كم (LDL) و ليپوپروتئين با چگالي زياد (HDL LDL) عمدتاً مسئول انتقال كلسترول به بدن است و HDL، كلسترول را از جريان خون خارج ميكند. بهمين دليل، اگر افزايش كلسترول خون، بدليل افزايش LDL باشد، توام با خطر بيماريهاي قلبي – عروقي ميباشد. مردان پس از ۳۵ سالگي و زنان پس از ۴۵ سالگي، بايد سطح كلسترول خون خود را منظماً اندازهگيري نمايند.
|
آزمون |
مقادير طبيعي |
توضيح | |||||
|
|
در چاقي، برخي اختلالات ارثي، بيماريهاي كبد، كليه و پانكراس، مقدار آن بالا ميرود. در سوء تغذيه، مقدار آن پايين ميآيد. | |||||
|
|
علاوه بر نوع تغذيه، در كمكاري تيروئيد، ديابت، بارداري و برخي بيماريهاي كليه و كبد بالا مي رود. ممكن است كلسترول بصورت خانوادگي بالا باشد. | |||||
|
|
افزايش آن با افزايش خطر عوارض قلبي – عروقي همراه است. | |||||
|
|
در صورت كاهش به كمتر از ۴۰، خطر عوارض قلبي – عرقي افزايش مييابد. نسبت LDL به HDL ۴ باشد. |

این شیوه تصویر برداری در حقیقت به معنی تصویر گیری مقطعی و عرضی از اعضای بدن میباشد. اما دارای اسامی مختلفی است که از آن جمله میتوان به CAT مخفف کلمات Computerized Axial Tomography به معنی توموگرافی کامپیوتری محوری میباشد. CTAT مخفف کلمات Computerized trans Axial Tomography به معنی توموگرافی کامپیوتری عرضی محوری میباشد. CTR مخفف کلمات computerized trans Recanstration ، CDT مخفف کلمات computerized Digital Tomography به معنی توموگرافی دیجیتالی کامپیوتری میباشد. اما نام ترجیحی آن که در کتابها و کاربردهای پزشکی بکار میرود کلمه CT اسکن مخفف کلمات computerized tomography scan میباشد که کلمه scan اسکن به معنی تقطیع کردن و واژه توموگرافی از Tomo به معنی برش یا قطعه و graphy به معنی شکل و ترسیم است، گرفته شده است. در اصل به معنی تصویرگیری از برشهای قطع شده از یک عضو به صورت کامپیوتری میباشد.
از برونکوسکوپی جهت مشاهده راههای هوایی داخل ریهها استفاده میشود. بسته به نوع آزمایش و نیاز پزشک، لولهای نرم و قابل انعطاف، یا محم و غیرقابل انعطاف، از طریق بینی یا دهان وارد نای و ریهها میشود و تصویری از راههای هوایی دستگاه تنفسی در اختیار پزشک میگذارد. همچنین میتوان از این طریق، از راههای هوایی نمونهبرداری کرد یا جراحیهای کوچکی انجام داد.
آمادگی جهت برونکوسکوپی:
۸ ساعت (بسته به نظر پزشک) قبل از انجام آزمایش، از خوردن و آشامیدن اجتناب کنید.
- ممکن است پزشک، برخی از داروهای شما را موقتاً قطع نماید. پس کلیه داروهای مورد استفاده خود را به پزشک خود اطلاع دهید.
- در اثر استفاده از اسپری بیحسکننده، ممکن است احساس خفگی و ناراحتی نمایید ولی بدانید که این اسپری، هیچ خطری برای شما ایجاد نخواهد کرد.
- چند ساعت پس از انجام آزمایش، پزشک به شما اجازه خوردن و آشامیدن خواهد داد.
- ممکن است تا چند روز پس از برونکوسکوپی، گلودرد داشته باشید که مساله مهمی نیست.

سرطان دهانه رحم از شايعترين سرطانها در خانمها خصوصاً در ممالك جهان سوم ميباشد در حاليكه در كشورهاي پيشرفته اين سرطان به دليل انجام تستهاي غربالگري از نظر شيوع كاهش چشمگيري يافته است بنابراين سرطان دهانه رحم و غربالگري آن حائز اهميت فراواني ميباشد و نياز به همكاري متخصصين زنان و پاتولويست دارد. از آنجايي كه سرطان دهانه رحم به آهستگي پيشرفت ميكند چنانچه خانمها تحت مراقبتهاي منظم و معاينات ژينكولوژيك برنامهريزي شده قرار گيرند ميتوان از اين سرطان پيشگيري كرد.تست پاپ اسمير در طي معاينه لگن انجام ميشود و وجود سلولهاي غيرطبيعي در اين تست هشداري مبني بر وجود اين بيماري باشد. هدف اصلي اين تست و پيگيريهايي كه بدنبال آن انجام ميشود پيشگيري از تغييرات غيرطبيعي سلولهاي دهانه رحم است كه در صورت عدم توجه ممكن است به سمت سرطان دهانه رحم پيشرفت نمايد.
تست پاپ اسمير چيست؟
تست پاپ اسمير كه در عوام به آن تست سرطان ميگويند يك تستي است كه ميتواند سلولهاي دهانه رحم را بررسي و حالات غيرطبيعي آن را كه منجر به سرطان ميشود را مشخص نمايد.
توجه به اين نكته حائز اهميت است كه اين تست سرطان دهانه رحم يا قسمت تحتاني رحم را مشخص ميكند و لزوماً در مورد سرطان اندومتر (رحم) پيشگويي كننده نميباشد. لذا در موارد و شرايط خاص كه پزشك لازم ميداند علاوه بر تست پاپ اسمير، بيوپسي اندومتر نيز انجام ميشود كه اين امر جهت بررسي سلولهاي داخلي حفره رحم ميباشد و معمولاً در خونريزيهاي غيرطبيعي رحم لازم الاجرا است.
چه افرادي اين تست را بايد انجام دهند؟
تمام خانمهايي كه از نظر جنسي فعال هستند و سن بالاتر از 21 سال دارند. بايد سالانه يك بار اين تست را انجام دهند.
اگر شما جزء جمعيت پر خطر نباشيد و سه سال متوالي تست طبيعي يعني منفي داشته باشيد ميتوانيد فواصل زمان انجام تست را افزايش دهيد.
خانمهاي پرخطر شامل موارد زير ميباشند:
زناني كه رابطه تك همسري ندارند و يا اينكه همسر آنها شركاي متعدد جنسي داشته باشد.
خانمهايي كه زگيلهاي تناسلي و يا عفونتهاي منتقله از راه جنسي دارند.
خانمهايي مبتلا به HIV
خانمهاي سيگاري
نكات قابل توجه قبل از انجام تست:
در طي دو روز قبل از انجام تست از ژل، كرم و داروهاي واژينال استفاده نشود.
اين تست نبايد در زمان خونريزي پريود انجام شود.
تا 24 ساعت قبل تماس جنسي نداشته باشد.
اين تست صددرصد توانايي تشخيص مراحل اوليه بيماري را نداشته ولي ميتواند باعث كاهش ميزان سرطان دهانه رحم شود. بنابراين در كنار آن ميتوان از روشهاي ديگر مانند كولپوسكوپي براي تشخيص اين بيماري استفاده كرد.
بايد توجه داشته باشيد كه تست پاپ اسمير فقط حضور سلولهاي غيرطبيعي را نشان ميدهد و جهت تشخيص قطعي در مواردي كه پزشك شما لازم ميداند انجام كولپوسكوپي و بيوپسي ضروري است.
در طي اين تست دهانه رحم شما با بزرگنمايي مشاهده خواهدشد و پزشك ميتواند از مناطق مشكوك به بدخيمي بيوپسي (تكهبرداري) نمايد.
كولپوسكوپي را ميتوان در مطب پزشك بدون نياز به بيهوشي ظرف 10 تا 15 دقيقه انجام داد.
درد و ناراحتي كه در سي بيوپسي ايجاد خواهد شد به اندازه دردهاي زمان پريود (قاعدگي) ميباشد.
بر طبق جواب كولپوسكوپي بيوپسي پزشك مسير بعدي درمان و چگونگي پيگيري شما را مشخص خواهد نمود.
PSA، نوعي گليكوپروتئين (تركيبي از پروتئين و قند) است كه در سلولهاي پروستات در مردان وجود دارد. اين آنتيژن، به مقادير كم در خون تمامي مردان يافت ميشود ولي در بيماريهاي پروستات، مقدار ان بالا ميرود.
از آنجايي كه اين آزمون، ممكن است در مواردي بطور كاذب، منفي باشد، لازم است همواره همراه با معاينات باليني انجام گردد. بهرحال انجام معاينه باليني بهمراه اندازهگيري سطح PSA، در مردان ميانسال و بعد از آن، در تشخيص زودهنگام بيماريهاي پروستات، بخصوص سرطان پروستات، بسيار مفيد است.

ادرار
|
آزمون |
مقادير طبيعي |
توضيح | |||||
|
|
با افزايش سن، مقدار آن بيشتر ميشود. |
كليهها، وظيفه پاكسازي برخي از مواد زايد و سمي كه حاصل متابوليسم ميباشند را برعهده دارند. تستهاي عملكرد كليه، قدرت دفع اين مواد را توسط كليهها مورد ارزيابي قرار ميدهد. غالباً جهت اندازهگيري قدرت دفع كليهها، غلظت برخي مواد در خون و ادرار همزمان اندازه گرفته ميشود. البته در بسياري موارد، ميزان مواد در ادرار جمع شده طي ۲۴ ساعت اندازهگيري شده، متوسط آن محاسبه ميگردد. جهت اندازهگيري ميزان پروتئين يا كراتينين ادرار ۲۴ ساعته، ظرفي به شما داده مي شود و از شما خواسته ميشود تا طي ۲۴ ساعت آينده، ادرار خود را در آن ظرف جمعآوري كنيد. دقت كنيد كه هربار پس از جمع كردن هر نوبت ادرار، درپوش ظرف را محكم كنيد و ظرف را در جاي خنك نگهداري كنيد. گرم شدن ظرف موجب مخدوش شدن آزمايش ميگردد. در انتها، نام و مشخصات خود را روي ظرف بنويسيد و آن را به آزمايشگاه برگردانيد.

خون
|
آزمون |
مقادير طبيعي |
توضيح | |||||
|
|
مقادير B.U.N اسيداوريك و كراتينين خون، در بسياري از بيماريهاي كليه، همچنين در برخي بيماريهاي كبد، عضلات و ... افزايش مييابد. | |||||
|
|
||||||
|
|
||||||
|
|
ادرار
|
آزمون |
مقادير طبيعي |
توضيح | |||||
|
|
در بسياري از بيماريهاي كليه مقدار آن افزايش مييابد. از آنجا كه مقدار پروتئين و كراتينين ادرار در ساعات مختلف شبانهروز بسيار متغير است، جمعاوري دقيق و صحيح ادرار در طول ۲۴ ساعت اهميت فراواني در نتايج اين دو آزمايش دارد. | |||||
|
|
در بارداري، فعاليت شديد و برخي موارد ديگر بالا ميرود. در بسياري از بيماريهاي كليه، نارسايي قلبي، شوك و كمآبي پايين ميآيد. |

|
آزمون |
مقادير طبيعي |
توضيح | |||||
|
|
در بيماريهاي كبدي، بيماريهاي كليوي، پانكراتيت، مصرف الكل ميزان آن بالا ميرود. همچنين در بسياري از بيماريهاي التهابي ميزان آن افزايش مييابد. | |||||
|
|
در بيماريهاي قلبي، پانكراتيت، بيماريهاي كبدي، بيماريهاي عضلاني، مصرف الكل و آسيبهاي جسماني ميزان آن بالا ميرود. همچنين در بسياري از بيماريهاي التهابي ميزان آن افزايش مييابد. | |||||
|
|
در رشد استخواني، بدخيميها، ترميم شكستگيها، بيماري پاژه، بيماريهاي كبدي، نارسايي قلبي، بارداري، پركاري غده پاراتيروييد و بسياري بيماريهاي ديگر بالا ميرود. | |||||
|
|
افزايش آن باعث بروز پديده زردي ميشود. در آسيبها و بيماريهاي كبدي، انسداد مجاري صفراوي، هموليز و گرسنگي ميزان آن افزايش مييابد. انسداد مجاري صفراوي و بيماريهاي مربوط به آن، منجر به بالا رفتن بيليروبين مستقيم ميشوند. | |||||
|
|
|
||||||
|
|
در حالاتي نظير كم آبي و ديابت بيمزه، ميزان آن افزايش مييابد. در بيماريهاي كبدي، CF، سوء تغذيه، IBD، برخي بيماريهاي كليوي و كبدي، برخي انواع بدخيميها و برخي بيماريهاي بافت همبند ميزان آن كاهش مييابد. | |||||
|
|
به قسمت آزمايشات انعقاد خون مراجعه شود. |
آزمونهاي عملكرد تيروئيد، از طريق اندازهگيري سطح خوني هورمونهاي تيروئيد، از عملكرد آن تخميني بعمل ميآورند. هورمونهاي تيروئيد، موجب تنظيم عملكرد متابوليك بدن ميگردند.

|
آزمون |
مقادير طبيعي |
توضيح | |||||
|
|
در هيپرتيروئيدي (پركاري تيروئيد به دلايل مختلف) و داروهايي همانند استروژن، متادون و كلوفيبرات بالا ميرود. | |||||
|
|
در تيروئيديت، پركاري تيروئيد، سرطان تيروئيد و مصرف برخي داروها بالا ميرود. در بيماريهاي مزمن و سوء تغذيه، كمكاري تيروئيد و مصرف برخي داروها پايين ميآيد. | |||||
|
|
ميزان هورمون تيروكسين كه در خون آزاد است (و به پروتئينها متصل نيست) را نشان ميدهد. به همين دليل تحت تأثير بيماريهاي ديگر قرار نميگيرد. | |||||
|
|
نشاندهنده برداشت هورمون T3 توسط خون است و همانند T4 در بيماريهاي مختلف بالا يا پايين ميرود. | |||||
|
|
توسط هيپوفيز ترشح ميشود و باعث ترشح هورمونها از تيروئيد ميگردد. در كمكاري تيروئيد و مصرف برخي داروها، مقدار آن افزايش مييابد. |
بتا HCG (گنادوتروپين جفتي انسان) هورموني است كه از جفت در حاملگي، همچنين به مقادير كمتر، از برخي بافتهاي ديگر ترشح ميشود. اين هورمون، در ابتداي بارداري باعث تحريك ترشح هورمون پروژسترون ميشود. اين هورمون از اوايل بارداري در ادرار خانم باردار وجود دارد و قابل اندازهگيري است ولي سطح سرمي آن، اطلاعات بيشتري در اختيار قرار ميدهد. از اندازهگيري سطح خوني بتا HCG علاوه بر تعيين بارداري، در ارزيابي رشد جنين در هفتههاي اول بارداري استفاده ميشود.
|
آزمون |
مقادير طبيعي |
توضيح | |||||
|
|
۱- تشخيص طبيعي بودن مقادير بتا HCG بايد توسط پزشك معالج انجام گيرد و مقادير ذكر شده، تنها جهت اطلاع ميباشد. | |||||
|
|
- منظور از سن بارداري در اينجا، تعداد هفتههاي گذشته از زمان آخرين خونريزي ماهيانه ميباشد. | |||||
|
|
- مقادير بالاي بتا HCG، معمولاً نشان دهنده حاملگي ميباشد ولي در موارد نادر، در تومورهاي تخمدان، بارداري چندقلو و برخي حاملگيهاي غيرطبيعي، بيش از حد انتظار بالا ميرود. | |||||
|
|
||||||
|
|
||||||
|
|
سيستم انعقاد خون در بدن، شامل زنجيرهاي از واكنشهاي پيچيده است و به عوامل گوناگوني وابسته است. آزمايشات انعقاد خون، خصوصيات كلي اين سيستم را ميسنجند و در صورت اختلال هر يك يا مجموعهاي از آنها، بررسي دقيقتري به منظور كشف عامل يا عوامل مسئول اختلال انعقاد، صورت ميگيرد.

|
آزمون |
مقادير طبيعي |
توضيح | |||||
|
|
مقاديرB.U.N بطور ساده زمان لخته شدن خون را نشان ميدهد. | |||||
|
|
از علل افزايش PT به تنهايي، ميتوان به كمبود فاكتور VII و XIII اشاره كرد. از عل افزايش PT كمبود فاكتورهاي I، II، V و X اشاره كرد. | |||||
|
|
از علل افزايش PTT به تنهايي ميتوان به كمبود فاكتورهاي VIII، IX، XI و XII اشاره كرد. | |||||
|
|
زمان ترومبين – با اختلالات مربوط به فيبرينوژن، دچار افزايش ميشود. |
اين آزمايشات، نشاندهنده علايم التهاب ناشي از بيماريهايي چون عفونتهاي مزمن، بيماريهاي خودايمني و برخي از انواع سرطان ميباشند.
|
آزمون |
مقادير طبيعي |
توضيح | |||||
|
|
سرعت رسوب گويچه هاي سرخ آزمايشي كلي و غير اختصاصي كه در تمام بيماري هاي التهابي بالا مي رود. | |||||
|
|
نشانگر التهاب حاد است. در بسياري از بيماري هاي خود ايمني و التهابي و عفوني و همچنين در انتهاي بارداري بالا مي رود. | |||||
|
|
هر كدام از اين فاكتور ها يا هر يك از انواع آنها در انواع خاصي از بيماري هاي خود ايمني بالا مي روند و احتمال ابتلا به اين بيماري ها را مطرح مي سازند. |
آزمايش ادرار، آزمايش ساده و سريعي است كه در صورت صحيح انجام شدن، در تشخيص بسياري از بيماريها كمككننده است. در اين آزمايش، ظرف كوچكي به بیمار داده ميشود و از وی خواسته ميشود تا كمي از ادرار خود را در آن بريزد. اين ظرف بايد كاملاً تميز باشد و البته، تنها با آب فراوان و صابون شسته شده باشد. جهت جمعآوري ادرار، بايد ابتدا كمي از ادرار را دفع كرد، سپس اندكي از قسمت مياني ادرار را درون ظرف ریخت و در انتها، باقيمانده ادرار را نيز دفع نمود. جمعآوري قسمت ابتدايي يا انتهايي جريان ادرار، دقت آزمايش ادرار را به شدت كاهش ميدهد. وجود تنها چند ميليليتر ادرار در لوله آزمايش، جهت بررسي كافي است.
|
آزمون |
مقادير طبيعي |
توضيح | |||||
|
|
رنگ ادرار، علاوه بر بيماريهاي مختلف، از نوع غذا و ميزان مايعات مصرف شده نيز تأثير ميگيرد. | |||||
|
|
علاوه بر برخي بيماريها، به ساعت انجام آزمايش، ميزان مصرف مايعات و ميزان فعاليت و ورزش نيز بستگي دارد. | |||||
| PH | ۶-۶/۴ | ||||||
|
|
در صورت وجود در ادرار، ممكن است نشانه اختلال عملكرد كليه يا برخي بيماريهاي متابوليك باشند. | |||||
|
|
وجود گلبول سفيد (Leukocytes) يا گلبول قرمز در ادرار ممكن است بدليل عفونت يا آسيب مجاري ادراري باشد. | |||||
|
|
طولانيتر از آزمايش ساده ادرار است. نمونه ادرار جهت رشد باكتريهاي بيماريزا كشت داده ميشود و در صورت وجود باكتري، حساسيت آن به آنتيبيوتيكهاي مختلف، ارزيابي و گزارش ميشود. |
در اين آزمايش، مقدار اندكي از مدفوع، از جهت وجود انگل و باكتريهاي غيرطبيعي، همچنين وجود خون، مورد ارزيابي ميكروسكوپي قرار ميگيرد.
علاوه بر تشخيص خون و عفونت، آزمايش مدفوع در تشخيص برخي بيماريهاي گوارشي و تغذيهاي نيز كمككننده است.
در صورت وجود خونريزي قابل توجه از دستگاه گوارش (همانند زخم معده)، در مدفوع مقادير زيادي خون در مدفوع ديده ميشود. ولي خونريزيهاي كوچكتر و مزمنتر، تنها با آزمايش ميكروسكوپي قابل مشاهده هستند. به وجود مقادير اندك خون در آزمايش ميكروسكوپي، خون مخفي يا Occult Blood (به اختصار: O.B) گفته ميشود.
از آنجا كه درصد زيادي از حجم مدفوع از باكتريهاي طبيعي روده تشكيل شده، در آزمايش مدفوع، فقط وجود انگلها يا باكتريهاي بيماريزا گزارش ميگردد.
ممكن است قبل از انجام آزمايش، از بیمار خواسته شود از خوردن غذاها يا داروهاي خاصي پرهيز نماييد. عدم توجه به اين دستورات، ممكن است به گزارش مثبت كاذب يا منفي كاذب وجود خون در مدفوع بيانجامد.
در اين آزمايش، لوله كوچك قابل انعطافي كه به دوربين و نمايشگر متصل است، وارد فضاي مفصلي ميگردد و تصويري از سطوح مفاصل در اختيار قرار ميدهد. با كمك آرتروسكوپي، همچنين ميتوان از سطوح مفصلي نمونهبرداري كرد يا اعمال كوچك جراحي انجام داد. بيشترين كاركرد آتروسكوپي در زانو و سپس در شانه و آرنج است. بخصوص در زانو، هنگامي كه غضروف ها و ليگامان ها دچار پارگي ميشود، با كمك اين روش و بدون نياز به جراحي، بافت آسيبديده ترميم يا برداشته ميشود. همچنين، در مواردي كه با كمك عكس راديوگرافي يا MRI نميتوان نوع آسيب مفصل را شناسايي نمود، ممكن است آرتروسكوپي مفيد واقع گردد.
جهت انجام آرتروسكوپي:
۶ ساعت (بسته به نظر پزشك) قبل از آرتروسكوپي، از خوردن و آشاميدن اجتناب كنيد.
بسته به صلاحديد پزشك و شرايط بيمار، ممكن است از بيهوشي عمومي يا نخاعي يا بيحسي موضعي استفاده شود.
معمولاً بر روي پوست سطح مفصل، دو برش كوچك جراحي داده ميشود كه يكي از آنها جهت ورود آرتروسكوپ و ديگري جهت ورود وسايل كمكي جراحي ميباشد.

معمولاً مدت كوتاهي پس از آرتروسكوپي، بيمار مرخص ميگردد، نيازي به گچ و آتل نيست و پس از چند روز، بيماري ميتواند به فعاليتهاي عادي نظير شغل و رانندگي بپردازد.

MRI روشی است که میتوان با کمک گرفتن از آن تصاویر بسیار دقیق و واضحی از اندامهای درون بدن بدست آورد. MRI مخفف کلمه لاتین (Magnetic Resonance Imajing) به معنی تصویر برداری با تشدید مغناطیسی میباشد.
بيشتر آزمايش هايي كه براي سنجش عملكرد قلب بكار ميروند، تحت تأثير بيماري هاي ديگر نظير بيماري هاي كبدي و كليوي و همچنين آسيب هاي عضلاني قرار ميگيرند. با اين حال، برخي از آنها، با دقت خوبي، سلامت عضلات قلب را نشان ميدهد. برخي از آزمايشات قلبي به قرار زير ميباشد:
|
آزمون |
مقادير طبيعي |
توضيحات | |||||
|
|
در بيماري هاي قلبي و سكته قلبي، عفونت هاي ويروسي، كمكاري تيروئيد، بيماري هاي عضلاني، فعاليت و استرس شديد ميزان آن بالا ميرود. CK-MB بسيار اختصاصيتر است ولي در بيماري هاي عضلاني و نيز در ورزشكاران ممكن است بالا برود. | |||||
|
|
|
||||||
|
|
در انفاركتوس و ايسكمي قلبي افزايش مييابد. بسيار اختصاصي است ولي ممكن است در آنژين صدري ناپايدار و نارسايي مزمن كليه هم بالا رود. | |||||
|
|
در نارسايي حاد كليه، انفاركتوس قلبي، هپاتيت، كمخوني، پانكراتيت، بيماري هاي ويروسي و عضلاني ميزان آن بالا ميرود. | |||||
|
|
در انفاركتوس قلبي، بيماري كبدي، كمخوني، پانكراتيت و آسيب عضلاني، مقادير آن (با تأخير) بالا ميرود. |