تاثير زايمان زنان برافسردگي مردان
از هر 14 مرد، يك نفر در دوران بارداري همسر و نيز پس از به دنيا آمدن كودك دچار افسردگي ميشود. اين افسردگي ممكن است از قبل از بارداري همسر شروع شود و يا از روزهاي نخست زايمان آغاز شده و در 25 درصد از آنها تا 6 هفته تا 6 ماه و حتي سال پس از تولد بچه هم طول بكشد. ولي معمولا افراد از افسردگي مردان اطلاع زيادي ندارند و حتي متوجه آن هم نميشوند. درواقع مردها عموما چون دوست دارند هميشه قوي به نظر برسند، از ابراز احساس بدي كه دارند و يا ضعف و افسردگي كه به سراغشان ميآيد، خودداري ميكنند و از كمك گرفتن از ديگران سرباز ميزنند. آنها درباره خود و احساسشان با دوستان، همسر و يا پزشك صحبت نميكنند و همين امر باعث مخفي ماندن افسردگي آنها ميشود، به طوري كه طبق بررسيهايي كه صورت گرفته احتمال بروز افسردگي در مردان در اين دوران به مراتب بيشتر از زنان است و آسيبپذيرتر از زنان به نظر ميرسند. در اينجا به 4 سوالي كه ممكن است ذهن شما را هم درباره افسردگي مردان پس از زايمان همسرانشان درگير كرده باشد پاسخ ميگوييم.
چه چيز باعث ميشود مردان پس از پدر شدن افسرده شوند؟
تولد بچه يكي از اتفاقاتي است كه زندگي مشترك را بيش از هر چيز ديگري تحت تاثير قرار ميدهد. شما مجبور هستيد به عنوان پدر و مادر زمان زيادي را صرف مراقبت از فرزند خود كنيد و از سويي پدر به عنوان حامي خانواده هم نقش حمايت از همسر و فرزندان را بر عهده دارد و همين امر باعث خستگي ميشود. ولي در كنار اين عوامل جسماني، اجتماعي و عاطفي وجود دارند كه منجر به بروز افسردگي پس از زايمان ميشود. برخي از عوامل افسردگي پس از زايمان در مردان با زنان مشترك هستند و برخي ديگر تنها منحصر به مردان است.
به طور كلي عوامل مشترك ميان زنان و مردان شامل فقدان حمايت اجتماعي و عاطفي، برخي ويژگيهاي شخصيتي، استرس و تغييرات ايجاد شده در نحوه برقراري ارتباط بويژه ميان زوجين ميشود. كمبود خواب در والدين، عدم توانايي سازگار شدن با شرايط جديد، برخي انتظارات همسر و استرسهاي ناشي از تولد نوزاد را هم ميبايست از جمله عوامل ديگر برشمرد.
اما در اين ميان برخي عوامل ايجادكننده افسردگي هستند كه تنها باعث افسردگي پس از زايمان همسر در مردان ميشود. تاثير تغيير نقش اجتماعي پدران در خانواده، رفتارهاي خاص مردانه و پدرانه كه باعث ميشود كمتر درباره احساس خود صحبت كنند، تغيير احساس نسبت به همسر و نوزاد تازه متولد شده و گاه بروز حس تنفر نسبت به نوزاد، نگراني نسبت به مسووليتهاي اضافي و مشكلات مالي و استرسهاي كاري و در نهايت بارداري مجدد در فاصله زماني نزديك به زايمان قبلي، باعث بروز استرس در مردان ميشود. گاهي هم مردان با مشاهده و در ارتباط با افسردگي در همسران خود دچار اين حس ميشوند، درواقع افسردگي پس از زايمان در مردان و زنان ارتباط تنگاتنگي با هم دارد و باعث بروز اختلال در زندگي و ارتباط آنها ميشود.
افسردگي پس از زايمان همسر در مردان ازجمله عواملي است كه در صورت درمان نشدن در طولاني مدت روي رشد جسمي و عاطفي و اجتماعي كودك تاثير منفي ميگذارد
از طرفي مرد با مشاهده افسردگي در همسر خود احساس نااميدي و ترس ميكند و فكر ميكند نميتواند به همسرش كمك كند و همين مساله باعث افسردگي در او نيز ميشود. همچنين وجود سابقه افسردگي، اعتماد به نفس پايين، مشكلات زناشويي، پدر شدن براي اولين بار و زودرنجي كودك از عوامل بروز افسردگي پس از زايمان در مردان به شمار ميرود.
افسردگي پس از زايمان در مردان چگونه خود را نشان ميدهد؟
نحوه بروز علائم افسردگي پس از زايمان در مردان و زنان معمولا متفاوت است و به صورتهاي مختلف خود را نشان ميدهد. به طور كلي پدران با تولد نوزادشان ممكن است با برخي علائم از جمله احساس خستگي و بيحوصلگي، سردرد و درد در بيشتر مواقع مواجه شوند. اين گروه از پدران معمولا اضطراب دارند و زودرنج ميشوند و خيلي زود از كوره در ميروند. همچنين تمايلات جنسي و اشتها به غذا خوردن در آنها كاهش مييابد.
همچنين در خود احساس به همريختگي و سردرگمي ميكنند. كمبود خواب واحساس انزوا و تنهايي و دوري از خانواده و دوستان را هم ميتوان از علايم افسردگي در مردان برشمرد.
افسردگي پس از زايمان در مردان معمولا باعث ميشود فرد ساعات بيشتري را صرف كار كردن كند و ارتباط خود را با خانواده كم ميكند.
گرايش مرد در اين شرايط نسبت به مصرف مواد مخدر و الكل افزايش مييابد و تمايلي به درمان شدن ندارد و در شرايط پيشرفت افسردگي ايجاد تفكرات مربوط به خودكشي در مردان افزايش مييابد.
پدراني كه با تولد فرزندشان دچار اين علائم ميشوند معمولا با فرزند تازه متولد شده خود ارتباط خوبي برقرار نميكنند و حتي از او متنفر ميشوند. همسر اينگونه مردان معمولا به خاطر ارتباط نزديكي كه با آنها دارند، نخستين افرادي هستند كه متوجه اين علائم در آنها ميشوند و احساس ميكنند همسرشان نسبت به آنها و خانواده سرد و بيتوجه شده و با كوچكترين مسالهاي ناراحت ميشود. مردان معمولا به خاطر اين كه نميخواهند قدرت خود را از دست دهند و احساس كوچك و ضعيف بودن بكنند، از بروز افسردگي و صحبت كردن راجع به احساس خود خودداري ميكنند و حتي به دنبال درمان مناسب هم نيستند. در اين ميان همسر نقش مهمي ميتواند ايفا كند و با ملايمت و توجه بيشتر او را ترغيب كند تا به پزشك مراجعه نمايد.
آيا افسردگي پدر روي نوزاد هم تاثيرگذار است؟
افسردگي پس از زايمان همسر در مردان ازجمله عواملي است كه در صورت درمان نشدن در طولاني مدت روي رشد جسمي و عاطفي و اجتماعي كودك تاثير منفي ميگذارد. افسردگي در پدر باعث ميشود كودك از لحاظ اجتماعي، عاطفي و رفتاري در سنين بالاتر رشد كافي نكند و هميشه يك خلأ در خود احساس كند. پدران افسرده ارتباط كمتري با فرزند خود برقرار كرده و كمتر با او بازي ميكنند يا براي آنها قصه ميگويند و همين امر باعث بهانهجويي در كودكان ميشود.
تحقيقات انجام شده روي كودكان پدراني كه پس از تولد كودك دچار افسردگي شدهاند، نشان ميدهد كه اين نوزادان نسبت به ساير كودكان بيشتر گريه ميكنند، البته درست است كه افسردگي مادران هم باعث كاهش مراقبت صحيح از نوزاد و گريههاي مداوم او مي شود، ولي در اين ميان نقش پدر و عدم توجه كافي او به نوزاد را هم نميتوان ناديده گرفت. چنين نوزاداني كمتر تمايل به تغذيه با شير مادر دارند و معمولاً دوست دارند با شيشه شير بخورند كه همين امر خطر پوسيدگي دندان و عفونت گوش را در آنها بالا ميبرد.
پس اگر شما به عنوان مردي كه قرار است تا چند ماه ديگر پدر شويد يا چند وقتي است كه به جمع پدران پيوستهايد و علائم افسردگي را در خود مشاهده ميكنيد، بهتر است براي بهبود رشد كودكتان هم كه شده به فكر درمان به موقع خود باشيد.
مردان چگونه با افسردگي پس از زايمان كنار بيايند؟
همان طور كه اشاره كرديم درمان علائم افسردگي هم براي كودك و هم براي خود فرد حائز اهميت است. اقدام به خودكشي يكي از علائم افسردگي پس از زايمان در مردان تلقي ميشود به طوري كه پدران افسرده 4 برابر بيش از ديگران دست به خودكشي ميزنند. بيش از 80 درصد از زنان و مردان مبتلا به افسردگي با دارودرماني، روان درماني يا تركيبي از اين دو قابل درمان هستند. شما به عنوان مردي كه تازه پدر شدن را تجربه ميكنيد اگر علائمي از افسردگي را در خود مشاهده ميكنيد حتماً سعي كنيد به پزشك مراجعه كنيد و مشكل خود را با او در ميان بگذاريد و از خود درماني و گرايش به مصرف مواد مخدر، الكل و سيگار جدا بپرهيزيد.
پزشكان با تجويز داروهاي ضد افسردگي ميتوانند علائم آن را كاهش دهند. مصرف هم زمان اين قبيل داروها به همراه مشاوره در بسياري از افراد مؤثر واقع ميشود و ميتواند افسردگي آنها را تحت كنترل در آورد.
اگر شما جزو آن دسته از مرداني هستيد كه پيش از اين هم سابقه افسردگي داشتيد حتما بايد به پزشك مراجعه كنيد.
همسر شما به عنوان نزديكترين فرد به شما ميتواند در كشف علائم افسردگيتان كمك زيادي كند. از او و خانواده خود و دوستانتان كمك بخواهيد و با آنها درباره مشكلات و احساسات خود صحبت كنيد. همين حرف زدن و ارتباط با دوستان و خانواده باعث بهتر شدن وضعيت روحي شما ميشود.
اللهم اخرجنی من ظلمات الوهم و اکرمنی بنور الفهم