پایگاه پرستاران دانشگاه بقیه الله(عج)

اغلب علائم و نشانه‌های قلبی و درمان در هر دو جنس یكسان است. با این حال دیده شده كه در تعدادی از زنان عوارض متفاوت است. با توجه به این‌كه شناخت این تفاوت‌ها هم برای پزشكان و هم برای بیماران ضروری است، بنا شد كه در این هفته به بررسی تفاوت ميان زن و مرد در بروز علائم ناشی از تنگی عروق قلب و علائم سكته قلبی پرداخته شود.

زن‌ها به دلیل مسائل هورمونی از مردان متفاوت هستند. تفاوت در هورمون‌ها باعث شده تا بیماری‌های قلبی تا قبل از سن یائسگی در زنان از مردان كمتر باشد، اما پس از بروز یائسگی سكته‌های قلبی در زنان افزایش می‌یابد تا جایی كه پس از حدود 10 سال میزان آنها با هم برابر می‌شود.

یكی از شایع‌ترین و رایج‌ترین علائم «درد قفسه‌سینه» است. درد بیماران با فعالیت، هیجان، سرما و حتی خوردن غذای سنگین شروع می‌شود و با استراحت یا مصرف قرص‌های نیتروگلیسیرین (زیرزبانی) بهبود می‌یابد. در زنان ممكن است درد حین استراحت بوده و ارتباطی با فعالیت نداشته باشد و هنوز منشأ درد در قلب باشد. بسیاری از زنان شروع درد خود را در حال خواب عنوان می‌كنند.

در مواردی دیده شده زنانی كه مشكل قلبی آنها در بررسی‌های بعدی نشان داده شده است، تنها از خستگی شكایت داشته‌اند. خستگی به تنهایی به ندرت علامت اصلی برای مشكل قلبی است.

در تعدادی از مطالعات دیده شده كه در زن‌ها بر خلاف مردها درد با استراحت و قرص‌های زیرزبانی بهبود نمی‌یابد و در عوض به داروهای ضداسید معده پاسخ می‌دهد در حالی كه مشكل واقعی آنها گوارشی نبوده، بلكه قلبی است.

بیماران گاهی دارای علائمی همراه با درد هستند كه وجود این علائم شانس بیماری قلبی را 2 برابر می‌كند. علائم همراه شامل تنگی نفس، تعریق، تهوع و استفراغ است. در زنان ممكن است علائم همراه شامل درد گردن و حتی درد در پشت قفسه‌سینه باشد. علامت همراه رایج در مردان، تعریق است.

زنان ممكن است مشكل قلبی خود را به جای درد با تنگی نفس بیان كنند؛ البته این تنها در زنان دیده نمی‌شود، بلكه افراد مسن، بیماران دیابتی و افراد با اختلالات روانی نیز ممكن است تجربه تنگی نفس را به جای درد داشته باشند.

عموما تپش قلب علامتی از فعالیت غیرمعمول قلب است، این علامت از ضربان آهنگ غیر طبیعی قلب منشأ می‌گیرد. كاهش خونرسانی به قلب می‌تواند منجر به تپش شود. جالب است كه دیده شده بیماران قلبی زن، گاهی تنها با تپش قلب بدون درد قفسه‌سینه به اورژانس مراجعه می‌كنند.

همین تفاوت‌ها باعث شده تا بسیاری از زنان به دلیل تفاوت‎های عمده در بروز بیماری خود، با تأخیر در مراجعه و تأخیر در تشخیص مواجه شوند. همین تأخیرها می‌تواند علتی برای مرگ ناگهانی در زنانی باشد كه هیچ مشكل قلبی واضحی تا زمان فوت نداشته‌اند.