سرما افسردگي ميآورد
افسردگي فصلي چيست و در چه افرادي بروز ميكند؟
افسردگي فصلي در واقع به اختلالات خلقي گفته ميشود كه به دليل تغييرات طول مدت روز در فصلهاي مختلف بروز ميكند.
اصولا افسردگي فصلي در چه ايامي از سال بيشتر اتفاق ميافتد؟
برخلاف تصور عموم، ميزان وضعيت افسردگي شديد حتي اقدام به خودكشي در فصل بهار بيشتر از هر فصل ديگري در بين افراد رخ ميدهد. به دنبال آن دوران اوج ديگري از ميزان افسردگي و خودكشي وجود دارد كه مربوط به فصل سرد پاييز و زمستان است. همچنين برخي از بيماريهاي ديگر رواني نيز مانند حالت شيدايي معمولا در فصل گرم سال شيوع بيشتري دارند.
با توجه به اينكه در فصل سرد به سر ميبريم و احتمال بروز افسردگي ماه سرد در برخي از افراد وجود دارد، لطفا براي خوانندگان ما بفرماييد اين نوع افسردگي به چه علت در افراد به وجود ميآيد؟
نوع خاصي از افسردگي كه البته درصد كمي از اين نوع بيماري را تشكيل ميدهد، در فصل زمستان شايع است كه به آن افسردگي فصلي گفته ميشود. در واقع زماني كه نور خورشيد كمتر و روزها كوتاهتر هستند، امكان بروز و تظاهر نوعي افسردگي ناشي از كمبود نور خورشيد در افراد مختلف وجود دارد.
با توجه به تاثير طول روز بر بروز اين بيماري به احتمال زياد، محل زندگي فرد نيز در بروز و ظهور اين اختلال تاثيرگذار است؟
بله، محل زندگي افراد هم ميتواند نقش مهمي در ايجاد اين نوع افسردگي داشته باشد بهطوري كه اين بيماري در مناطق معتدل و سردسير و بهطور كلي نيمكره شمالي رواج بيشتري دارد. بنابراين ميزان شيوع اين نوع افسردگي در ايران نسبت به كشورهاي اروپايي (كه روزهاي بدون آفتاب و خيلي سرد زيادي دارد) پايينتر است.
شيوع اين افسردگي بين مردان يا زنان به چه ميزان است؟
اصولا آسيبپذيرترين افراد در برابر اختلال افسردگي، زنان هستند. بهطوري كه انواع افسردگي در بين خانمها 2 برابر بيشتر از مردان ديده ميشود. اين نوع اختلال و افسردگي نيز در بين خانمها 2 برابر شايعتر از مردان است.
زماني كه نور خورشيد كمتر و روزها كوتاهتر است امكان بروز نوعي افسردگي در افراد مختلف وجود دارد
آيا سن در بروز افسردگي فصلي موثر است و در حال حاضر بيشترين افرادي كه مستعد ابتلا به اين نوع اختلال هستند، بيشتر درچه گروه سني به سر ميبرند؟
سن نيز در بروز افسردگي فصلي موثر است به طوري كه افراد جوان بيشتر در معرض خطر ابتلا به اين افسردگي در فصل زمستان قرار دارند. لازم به ذكر است كه اين نوع افسردگي تفاوتي با ساير افسردگيها ندارد و معمولا از دهه سوم زندگي تظاهر پيدا ميكند.
شايعترين علائم افسردگي فصلي كه در فرد مبتلا تظاهر مييابند، كدامند؟
معمولا در اين افراد تمام نشانههاي اوليه افسردگي وجود دارد و ميتوان در اين افراد نشانههايي همچون خلق افسرده يا لذت نبردن از زندگي، احساس ناراحتي و انزجار، كاهش علاقه به هرگونه فعاليت فيزيك، اختلال خواب، اختلال اشتها، افكار منفي و ناخوشايند در مورد تواناييهاي فردي، احساس بيارزش بودن، دورنمايي تاريك در مورد زندگي، فكر كردن به مرگ و حتي فكر و اقدام به خودكشي را مشاهده كرد. در عين حال بهتر است بدانيم براي پي بردن فصلي بودن اين افسردگي و وجود رابطه ميان فصل و اختلالات خلقي گاهي 2 تا 3 سال زمان نياز است.
آيا اين نوع افسردگي قابل درمان است؟
در اين نوع افسردگي ضمن آنكه درمانهاي متداول نظير استفاده از داروهاي ضدافسردگي موثر است، درمان به وسيله نور تاثير چشمگيري دارد، يعني فرد زير نور لامپهاي مصنوعي نظير لامپها قرار ميگيرد تا اينكه با رسيدن نور كافي، افسردگي نيز درمان شود. اغلب مبتلايان به افسردگي فصلي به اين شيوه درماني پاسخ مثبت ميدهند.
در صورتي كه فرد مبتلا به اين عارضه درمان نشود، چه عوارضي متوجه او خواهد بود؟
اين اختلال يك مشكل واقعي است و نياز به تشخيص و اغلب نياز به درمان دارد. چنانچه افراد مبتلا به اين عارضه بهموقع درمان نشوند، فرد، دچار اختلال كاركرد خواهد شد.به اين ترتيب كه فرد در چنين شرايطي قادر نيست وظايف تحصيلي، شغلي و اجتماعي خود را انجام دهد. در نتيجه كيفيت زندگياش پايين ميآيد و در كل قادر به لذت بردن از زندگي نيست. همچنين در همه انواع افسردگي خطر خودكشي وجود دارد. هماكنون طبق آمار خطر مرگ در 15درصد مواردي كه فرد افسرده دست به خودكشي ميزنند، وجود دارد. در اين نوع از افسردگي نيز امكان دارد به علت مداوا نشدن فرد، خطر اقدام به خودكشي وجود داشته باشد.
آيا تغذيه مناسب هم ميتواند نقشي در كاهش اين افسردگي داشته باشد؟
خير. تغذيه نقشي در كاهش اين افسردگي ندارد و تنها روش درماني اين افراد، درمان با نور است.
در پايان، آيا توصيهاي هم براي پيشگيري از ابتلا به افسردگي بخصوص در بين جوانان داريد؟
دانستن نشانههاي اوليه افسردگي لازم و ضروري است. بنابراين من به خوانندگان توصيه ميكنم، چنانچه در خود متوجه احساس نااميدي، استيصال يا ساير علائم افسردگي شدند، هرچه سريعتر براي مداوا به روانپزشك مراجعه كنند. در بررسيهاي دقيق اگر مشخص شد اين افسردگي فقط در فصل زمستان اتفاق ميافتد مفهومش اين است كه شايد ما با افسردگي فصلي روبهرو هستيم كه در آن صورت ميتوان با درمان خاص از بروز اين نوع افسردگي پيشگيري به عمل آورد.
اللهم اخرجنی من ظلمات الوهم و اکرمنی بنور الفهم