اماس و بارداري
عواملي زمينهساز سكته مغزي هستند مانند سن بالا، سردرد ميگرني، فشار خون، فشار خون بارداري و مسموميت بارداري (پره اكلامپسي)، بيماريهاي دريچهاي قلب و همين طور بيماريهايي مثل روماتيسم قلبي و اختلالات ريتم قلب و وجود سوراخهاي مادرزادي قلب، همين طور خونريزيهاي حين زايمان يا دريافت خون حين بارداري ميتوانند زمينهساز ايجاد سكته مغزي باشند. جالبتر اين كه انجام عمل جراحي سزارين و عفونتهاي پس از زايمان نيز از عوامل زمينهساز اين بيماري مهلك هستند.
سكتههاي مغزي اغلب در اواخر بارداري يعني حين زايمان و بخصوص پس از زايمان رخ ميدهد. علائم آن سردرد ناگهاني و شديد و گاه از دست رفتن هوشياري يا تشنج هستند، علاوه بر اين از دست رفتن حس يا حركت برخي اندامها يا فلج نيمي از بدن از علائم اين بيماري هستند. براي تشخيص بيماري و نوع آن از سيتياسكن يا امآرآي مغزاستفاده ميشود.
درمان بيماري با توجه به علت آن بسيار متفاوت است. متاسفانه مرگ و مير به خصوص در نوع خونريزي دهنده بسيار بالاست، اما خوشبختانه در نوع ايسكميك احتمال تكرار سكته مغزي در حاملگي بعدي پايين است. به هر جهت در صورت وجود سابقه هر يك از بيماريهاي زمينهساز يا سابقه سكتههاي مغزي گذرا در مادر باردار، اين افراد نياز به مراقبت ويژه تحت نظر متخصص مغز و اعصاب دارند و در صورت وجود اختلال در جدار عروق مغزي كه اين عروق را به شكل غيرعادي در ميآورد، نياز به جراح مغز و اعصاب دارند.از بيماريهاي شايع ديگر «مولتي پل اسكلروزيس» يا اماس است كه به دليل فعال شدن سيستم ايمني فرد عليه سلولهاي ميلينساز خودش ايجاد ميشود و از آن جا كه در زنان دو برابر مردان رخ ميدهد و سن شايع بروز آن 20 تا 30 سالگي است، بنابراين در بانواني كه در سن باروري هستند بيشتر ديده ميشود. اين بيماري اغلب با مشكلات بينايي يا ساير اختلالات سيستم عصبي همراه است. بيماري ميتواند به صورت عودها و بهبوديهاي پشت سر هم يا به صورت مداوم و پيشرونده باشد و اغلب در دوران بارداري با بهبود موقت همراه است، اما پس از زايمان عود داريم كه با درمان مناسب ميتوان از آن پيشگيري كرد. بايد تاكيد كرد بيماري اماس براي جنين خطر خاصي ندارد.از بيماريهاي عصبي شايع ديگر در بارداري، بيماري فلج بلز است كه به صورت فلج يكطرفه صورت رخ ميدهد. خوشبختانه بيماري طي يك سال خود به خود بهبود مييابد و با درمان مناسب بهبودي زودتر اتفاق ميافتد اين بيماري هم براي مادر و جنين عوارضي ندارد.
دكتر ثريا عالمي
جراح و متخصص بيماريهاي زنان و زايمان
اللهم اخرجنی من ظلمات الوهم و اکرمنی بنور الفهم