پديده رينود چيست؟
بيماري رينود شرايطي است كه طي آن قسمت‌هايي از بدن مانند انگشتان دست و پا، نوك بيني و گوش‌ها بي‌حس و سرد مي‌شوند. در رينود عروق خوني انگشتان دست و پا، بيني و گوش درگير مي‌شود. استرس و سرما نيز از جمله عوامل مستعدكننده بيماري هستند. همچنين گفته مي‌شود اين بيماري ميان زنان نيز شايع‌تر است.

اگرچه مي‌توان اين مشكل را كاهش داد اما درمان آن با توجه به شدت و شرايط متفاوت است.

نشانه‌هاي بيماري

رينود چيزي بيش از احساس سرما در دست و پاست و با سرمازدگي نيز تفاوت دارد. علائم آن نيز با توجه به شرايط بيماري، شدت و مدت زمان آن متفاوت است. اما علائمي شايع در اين بيماري وجود دارند از جمله سردي انگشتان دست و پا، تغيير رنگ پوست در واكنش به سرما يا استرس يا احساس سوزش و كرختي به دنبال گرم كردن يا از بين رفتن استرس.

هنگامي كه با اين مشكل روبه‌رو مي‌شويد، نواحي درگير ابتدا سفيد مي‌شود. سپس كبود شده و احساس كرختي و سرما مي‌كند. البته اين حالات و شرايط براي همه افراد يكسان نبوده و لازم نيست همه به يك شكل اين مشكل را تجربه كنند.

گاهي اوقات با شروع مشكل، تنها يك يا دو انگشت درگير مي‌شود و لزوماً نيز هميشه به يك حالت بروز نمي‌كند. اگرچه اغلب رينود، انگشتان دست و پا را درگير مي‌كند، اما ساير اندام‌ها مانند بيني، لب و گوش‌ها هم ممكن است درگير شوند. البته لازم به يادآوري است، يك حمله ممكن است كمتر از يك دقيقه يا ساعت‌ها ادامه پيدا كند.

افرادي نيز رينود را همراه با ديگر بيماري‌ها تجربه خواهند كرد و به همين دليل نشانه‌هايي مرتبط با بيماري زمينه‌اي نيز خواهند داشت.

در حقيقت پزشكان رينود را به 2 دسته اوليه و ثانويه تقسيم مي‌كنند. در رينود ثانويه ساير بيماري‌ها زمينه‌ساز بروز اين اختلال هستند.

علل بروز رينود

پزشكان بدرستي علت حملات رينود را نمي‌دانند، اما به نظر مي‌رسد رگ‌هاي خوني دست و پا در برابر هواي سرد يا استرس واكنش نشان دهند.

عواملي وجود دارند كه احتمال بروز رينود اوليه را افزايش مي‌دهند از جمله:

*‌ جنسيت: رينود اوليه زنان را بيش از مردان درگير مي‌كند.

*‌ سن: اگرچه در هر سني ممكن است اين شرايط به وجود آيد، اما رينود اوليه در سنين بين 15 تا 30 سال بيشتر پيش مي‌آيد.

*‌ محل زندگي: افرادي كه در مكان‌هاي سرد زندگي مي‌كنند، بيشتر در معرض اين شرايط خواهند بود.

*‌ سابقه خانوادگي: حدود يك سوم افرادي كه رينود را تجربه مي‌كنند، يكي از اعضاي درجه اول خانواده‌شان هم به اين مشكل مبتلاست.

عواملي هم سبب بروز رينود ثانويه خواهد بود:

*‌ بيماري‌هايي خاص: ممكن است سبب بروز مشكل شود.

*‌ مشاغل خاص: به عنوان مثال كارهايي كه ضربات تكراري و دائمي دارند.

*‌ قرارگرفتن در معرض موادي خاص: سيگار كشيدن و استفاده از داروهايي كه رگ‌هاي خوني را تحت تاثير قرار مي‌دهند نيز ممكن است خطر ابتلا به رينود را افزايش ‌دهند.

شيوه زندگي براي كاهش مشكلات

با به كارگيري شيوه‌هايي ساده مي‌توانيم حملات رينود را كاهش داده و احساس بهتري داشته باشيم. به عنوان مثال ترك سيگار، ورزش منظم، كنترل استرس، محافظت از دست‌ها و پاها و كاهش عوامل ايجاد خطر از جمله اين موارد هستند.

اما وقتي حمله ايجاد شد، چه كار بايد كرد؟

اولين و مهم‌ترين اقدامي كه در اين موقعيت بايد انجام شود گرم نگه داشتن دست، پا يا هر عضوي است كه درگير شده، بنابراين به محيطي گرم‌تر برويد و دستان خود را زيربغلتان بگذاريد تا گرم شود. انگشتان دست و پاي خود را تكان دهيد. آب ولرم – نه داغ – روي انشگتان خود بريزيد و آن را ماساژ دهيد.

اگر شرايطي استرس آفرين موجب بروز اين مشكل شده، بهتر است با ترك محيط و آرام كردن خود مشكل را بهبود بخشيد.

پيشگيري

رينود پديده‌اي است كه مي‌توانيد جلوي آن را بگيريد. زماني كه بيرون از خانه و در محيط باز هستيد، لباس گرم و مناسب بپوشيد. در فصل زمستان استفاده از شال، دستكش، جوراب، كلاه و چكمه را فراموش نكنيد. داخل خانه و در فضاي بسته هم مراقب باشيد. به عنوان مثال، هنگامي كه از داخل يخچال يا فريزر مواد غذايي را خارج مي‌كنيد، بهتر است از دستكش استفاده كنيد. در نهايت اگر امكانش را داريد براي زندگي به مكاني با آب و هواي ملايم‌تر برويد.